OC✠

Oengus Culdeus

Święty Oengus Culdee

Mnich z Tallaght, autor Félire

Mnich klasztoru w Tallaght i uczeń świętego Maelruaina, ułożył Félire Óengusso, pierwsze martyrologium wierszem spisane w języku narodowym.

Óengus mac Óengobann należy do ruchu Céli Dé, „sług Bożych”, stąd jego przydomek Culdee. Przedmowa dodana później do jego dzieła każe mu urodzić się koło Clonenagh w dzisiejszym hrabstwie Laois i kształcić się w szkole świętego Fintana; opowiada też, że ukrywał swoją wiedzę, pracując jako zwykły sługa w Tallaght, aż święty Maelruain go rozpoznał. Sam nazywa siebie tylko „ubogim”, a Maelruaina swoim ojcem żywicielem.

Na początku IX wieku ułożył Félire Óengusso, kalendarz w języku staroirlandzkim złożony z 365 czterowierszy, po jednym na każdy dzień roku, otoczonych długim prologiem i epilogiem. Opiewa w nim świętych Kościoła powszechnego i Irlandii; jest to najstarsze martyrologium wierszem spisane w języku narodowym i główne źródło wiedzy o świętych irlandzkich. W prologu zestawia opuszczone królewskie twierdze Tary czy Emain Macha z wielkimi klasztorami chrześcijańskimi, które kwitną.

Martyrologium Rzymskie wspomina go 11 marca jako mnicha, „który starannie ułożył katalog świętych Irlandii”. Zmarł około 824 roku; tradycja głosi, że został pochowany w Clonenagh.