
Mnich z wyspy Brytanii, autor dzieła „De excidio Britanniae”, które piętnuje przywary królów i duchowieństwa brytyjskiego; według tradycji założył opactwo w Rhuys, gdzie jest czczony.
Gildas, zwany Mądrym, urodził się pod koniec V wieku na wyspie Brytanii, prawdopodobnie w królestwie Strathclyde, w tym samym roku, jak pisze, co bitwa pod Mons Badonicus. Uczeń świętego Ildutusa w Walii, przed 547 rokiem napisał „De excidio et conquestu Britanniae”, gwałtowne kazanie, które zarzuca królom i duchowieństwu brytyjskiemu winy uznawane przez niego za przyczynę inwazji saskich. Jest to jedno z głównych źródeł do dziejów Wielkiej Brytanii w V i VI wieku.
Święty Kolumban powołuje się na niego jako na autorytet w sprawach monastycznych w liście do papieża Grzegorza Wielkiego. Jego armorykański Żywot, spisany w XI wieku w Rhuys i łączący wiarygodne dane z elementami legendarnymi, każe mu osiąść najpierw na wyspie Houat, a następnie założyć klasztor w Rhuys, na południe od zatoki Morbihan, i żyć jako pustelnik nad Blavet; łączy go także z dziejami tyrana Conomora i świętej Trifiny. Roczniki walijskie wspominają o podróży do Irlandii w 565 roku.
Według tych samych roczników zmarł w 570 roku; według jego Żywota odszedł 29 stycznia na wyspie Houat, a jego ciało, wyrzucone na brzeg po rozbiciu łodzi, zostało podjęte przez mnichów z Rhuys, którzy pochowali je w swoim kościele. Opactwo Saint-Gildas-de-Rhuys, zniszczone podczas najazdów wikingów około 919 roku, a następnie odnowione w XI wieku, zachowuje jego grób; Abelard był jego opatem w XII wieku. Jego kult poświadcza już w VIII wieku Martyrologium Hieronimowe.





