
Eremita agri Nemausensis, ut conditor abbatiae Sancti Aegidii honoratus, inter sanctos medii aevi celeberrimos factus est, quamvis vita eius maxime ad fabulam pertineat.
Historia Aegidii fere tota ex Vita Latina saeculi X, magna ex parte fabulosa, cognoscitur. Martyrologium Romanum eum tantum saeculo VI vel VII in agro Nemausensi collocat, in Valle Flaviana ubi monasterium aedificasse et dies suos finivisse fertur; propositum est eum cum Aegidio abbate a sancto Caesario Arelatensi anno 514 Romam misso identificare. Duae bullae Ioannis VIII papae quae fundationem monasterii eius ad Wambam regem Visigothorum referunt falsae sunt. Traditio mortem eius die 1 Septembris, circa annum 720, tenet.
Secundum fabulam, Aegidius, Athenis natus, in Provinciam venit et ut eremita prope Vardonem vixit, lacte cervae nutritus. Bestia, a venatoribus cuiusdam regis agitata, ad eum confugit, et sagitta ei destinata eremitam in manu vulneravit; rex, per anachronismum Wamba appellatus, ei unde monasterium conderet obtulit. Alia narratio refert eum missa sua veniam obtinuisse peccati quod Carolus Martellus, vel Carolus Magnus, confiteri non audebat.
Abbatia, circa annum 910 sub eius nomine posita, magna statio peregrinationum Romam et Compostellam facta est, et oppidum Sancti Aegidii circa sepulcrum eius crevit, cuius labrum antiquum est sed inscriptio saeculi X. Inter quattuordecim sanctos auxiliatores numeratus, Aegidius contra timorem, morbum comitialem et insaniam invocatur, et debilium, mendicorum et fabrorum ferrariorum patronus est; plus quam bis mille ecclesiae ei per totam Europam dicatae sunt.






