
Biskup Rzymu w latach 254–257, Stefan bronił wobec świętego Cypriana z Kartaginy ważności chrztu udzielonego przez heretyków i odmówił jego powtarzania: stanowisko, które obstawał, pozostało stanowiskiem Kościoła.
Następca papieża Lucjusza w 254 roku, Stefan jest znany przede wszystkim z korespondencji świętego Cypriana. Biskupi Afryki zarzucają mu przywrócenie dwóch biskupów hiszpańskich złożonych z urzędu za słabość w czasie prześladowania (List 67), a Cyprian nalega, by złożył z urzędu Marcjana, biskupa Arles przyłączonego do schizmy Nowacjana (List 68). Następnie wybucha spór o chrzest: w Afryce i Azji Mniejszej ponownie chrzczono tych, którzy przyjęli chrzest w sekcie heretyckiej. Stefan sprzeciwia się temu w imię tradycji rzymskiej, według której wystarczy włożyć na nich ręce na znak pokuty.
Konflikt jest ostry. Stefan grozi zerwaniem komunii z Kościołami, które chrzczą ponownie, a Firmilian, biskup Cezarei Kapadockiej, atakuje go ostro w liście zachowanym wśród listów Cypriana. Dionizy Aleksandryjski wstawia się za pokojem (Euzebiusz, Historia kościelna, VII, 5). Prześladowanie Waleriana przerywa spór; synod w Arles w 314 roku, a potem święty Augustyn przyznają rację stanowisku Stefana.
Zmarł 2 sierpnia 257 roku. Depositio episcoporum z 354 roku, które zalicza go do biskupów, a nie do męczenników, wspomina go tego dnia na cmentarzu Kaliksta. Późna Pasja każe go ściąć na stolicy podczas Mszy, szczegół zapożyczony z męczeństwa jego następcy Sykstusa II; Martyrologium Rzymskie z 2004 roku nie nadaje mu tytułu męczennika. Relikwie i katedra, które mu się przypisuje, są czczone w Pizie, w kościele Santo Stefano dei Cavalieri.
Jeśli ktoś przychodzi do was z jakiejkolwiek herezji, niech nie wprowadza się nic nowego prócz tego, co zostało przekazane: niech mu się włoży ręce na pokutę.







