Portret: Święty Damazy I

Damasus PP. I

Święty Damazy I

Papież, poeta męczenników i zleceniodawca Wulgaty

Papież po krwawej elekcji, bronił wiary nicejskiej, powierzył świętemu Hieronimowi rewizję łacińskiej Biblii i ozdobił grobowce męczenników w katakumbach swoimi epigramatami wierszowanymi.

Syn Antoniusa, kapłana pochodzenia hiszpańskiego związanego z kościołem świętego Wawrzyńca, Damazy wychował się w Rzymie i został diakonem za papieża Liberiusza. Po jego śmierci w 366 roku część duchowieństwa wybrała diakona Ursyna, inna część Damazego, konsekrowanego 1 października: starcia zwolenników pochłonęły według pogańskiego historyka Ammiana Marcellina sto trzydzieści siedem ofiar w bazylice Sicininusa, a prefekt Rzymu w końcu zesłał Ursyna. Wielokrotnie oskarżany przez przeciwników, Damazy został oczyszczony przez cesarza Gracjana i synod rzymski.

Zwalczał arianizm oraz błędy Apolinarego i pneumatomachów na kilku synodach; w 380 roku edykt tesaloniceński Teodozjusza uczynił z wiary, „którą wyznają papież Damazy i Piotr, biskup Aleksandrii”, regułę Cesarstwa. Wziął na sekretarza świętego Hieronima, którego poprosił około 382 roku o rewizję łacińskiego przekładu Ewangelii: ta praca dała początek Wulgacie.

Odnowił katakumby, szukał grobów męczenników i kazał wyryć tam swoje epigramaty wierszowane kaligrafowi Furiuszowi Dionizemu Filokalusowi, którego eleganckie litery można nadal odczytać w San Callisto. Zmarł 11 grudnia 384 roku i został pochowany w małej bazylice, którą zbudował przy via Ardeatina; jego relikwie przeniesiono do San Lorenzo in Damaso. Hiszpania, skąd pochodziła jego rodzina ze strony ojca, czci go szczególnie.

Tu, wyznaję, ja, Damazy, chciałem złożyć swoje szczątki, lecz obawiałem się zakłócić święte prochy sprawiedliwych.
— Epigram krypty papieży, katakumba świętego Kaliksta